በስሪላንካ የቢአርአይ ትችት ባዶ ነው

የእድገት ማሻሻያ መሠረተ ልማት የተከፈለውን የቤጂንግ የዕዳ ማጥመጃ ስሚር እንደሚያስቀር ተንታኞች ይናገራሉ

በቻይና በቀረበው የቤልት ኤንድ ሮድ ኢኒሼቲቭ መሠረት የተከናወኑ ፕሮጀክቶች የስሪላንካን የኢኮኖሚ እድገት ከፍ አድርገውታል፣ ስኬታቸውም ድጋፉ አገሮችን በከፍተኛ ዕዳ ውስጥ እያጠመደ ነው ለሚሉ የሐሰት ክሶች ዋጋ እንዳለው ተንታኞች ተናግረዋል።

የቤጂንግ ተቺዎች የዕዳ ወጥመድ እየተባለ የሚጠራውን ትችት ከሚያሰራጩት ትረካ በተቃራኒ፣ የቻይና እርዳታ በBRI ውስጥ ለሚሳተፉ አገሮች የረጅም ጊዜ የኢኮኖሚ እድገት አንቀሳቃሽ ሆኗል ሲሉ ተንታኞቹ ተናግረዋል። በስሪላንካ የኮሎምቦ ፖርት ሲቲ እና የሃምባንቶታ ወደብ ፕሮጀክቶች እንዲሁም የደቡባዊ ኤክስፕረስዌይ ግንባታ ከመሠረተ ልማት ማበልጸጊያ ፕሮግራሙ ጋር የተያያዙ ዋና ዋና ተግባራት ናቸው።

የኮሎምቦ ወደብ በዚህ ዓመት በዓለም አቀፍ የወደብ ደረጃዎች 22ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጧል። በ2021 በ7.25 ሚሊዮን ሃያ ጫማ አሃዶች ሪከርድ የሆነ የጭነት መጠን በማስመዝገብ በ6 በመቶ እድገት አሳይቷል ሲል የሲሪላንካ የወደብ ባለስልጣን ሰኞ ዕለት ዘግቧል።

የወደብ ባለሥልጣኑ ኃላፊ ፕራሳንታ ጃያማና ለዴይሊ ኤፍቲ፣ ለስሪላንካ ጋዜጣ እንደተናገሩት፣ እየጨመረ የመጣው እንቅስቃሴ አበረታች ነው፣ እናም ፕሬዝዳንት ጎታባያ ራጃፓክሳ ወደቡ በ2025 በዓለም አቀፍ ደረጃ ከ15ቱ ከፍተኛ ደረጃዎች ውስጥ እንዲገባ እንደሚፈልጉ ተናግረዋል።

የኮሎምቦ ፖርት ከተማ በደቡብ እስያ ውስጥ ዋና የመኖሪያ፣ የችርቻሮ እና የንግድ መዳረሻ እንደሆነች ታቅዷል፤ የቻይና ሃርበር ኢንጂነሪንግ ኩባንያ ደግሞ አርቲፊሻል ደሴትን ጨምሮ ስራዎችን ያከናውናል።

"ይህ እንደገና ጥቅም ላይ የዋለ መሬት ስሪላንካ ካርታውን እንደገና የመሳል እና በዓለም አቀፍ ደረጃ የተመጣጠነ እና ተግባራዊነት ያላት ከተማ የመገንባት እና ከዱባይ ወይም ከሲንጋፖር ጋር የመወዳደር እድል ይሰጣታል" ሲሉ የኮሎምቦ የወደብ ከተማ ኢኮኖሚ ኮሚሽን አባል ሳሊያ ዊክራማሱሪያ ለመገናኛ ብዙሃን ተናግረዋል።

ዋና ጥቅም

የሃምባንቶታ ወደብ በተመለከተ፣ ከዋና ዋና የባህር መስመሮች ጋር ያለው ቅርበት ለፕሮጀክቱ ትልቅ ጥቅም ነው ማለት ነው።

የሲሪላንካ ጠቅላይ ሚኒስትር ማሂንዳ ራጃፓክሳ ቻይና "ለሀገሪቱ ኢኮኖሚያዊ እና ማህበራዊ ልማት ለረጅም ጊዜ እና ከፍተኛ ድጋፍ ላደረገችው ድጋፍ" አመስግነዋል።

አገሪቱ ከወረርሽኙ ተጽእኖ ለማገገም እየፈለገች ባለችበት ወቅት፣ የቻይና ተቺዎች ስሪላንካ ውድ በሆኑ ብድሮች እየተሸከመች መሆኑን በድጋሚ ተናግረዋል፣ አንዳንዶች በቻይና የሚደገፉ ፕሮጀክቶችን ነጭ ዝሆኖች ብለው ይጠሩታል።

በኮሎምቦ ዩኒቨርሲቲ የኢኮኖሚክስ ፕሮፌሰር የሆኑት ሲሪማል አቤራትኔ ለቻይና ዴይሊ እንደተናገሩት ስሪላንካ በ2007 የቦንድ ገበያዋን ለውጭ ኢንቨስትመንት ከፍታለች፣ እና በተመሳሳይ ጊዜ አካባቢ "ከቻይና ብድር ጋር ምንም ግንኙነት የሌላቸው" የንግድ ብድር ጀምረዋል ብለዋል።

ከስሪላንካ የውጭ ሀብት መምሪያ የተገኘው መረጃ እንደሚያሳየው፣ ቻይና በኤፕሪል 2021 ከደሴቲቱ ሀገር 35 ቢሊዮን ዶላር የውጭ ዕዳ ውስጥ 10 በመቶውን ትሸፍናለች፣ ጃፓንም 10 በመቶ ያህል ትሸፍናለች። ቻይና ከዓለም አቀፍ የፋይናንስ ገበያዎች፣ ከእስያ ልማት ባንክ እና ከጃፓን ቀጥሎ በስሪላንካ አራተኛዋ ትልቁ አበዳሪ ነች።

ቻይና በተቺዎቹ የዕዳ ወጥመድ ትረካ ውስጥ ጎልታ መገለጿ በእስያ-ፓስፊክ ክልል ውስጥ የቻይና እና የBRI ፕሮጀክቶችን ዋጋ ለማሳጣት ምን ያህል እየሞከሩ እንደሆነ ያሳያል ሲሉ በዢያጂያንግ ኢንተርናሽናል ስተዲስ ዩኒቨርሲቲ የአሜሪካ ጥናት ማዕከል ተመራማሪ የሆኑት ዋንግ ፔንግ ተናግረዋል።

እንደ የዓለም ባንክ እና የዓለም የገንዘብ ድርጅት ገለጻ፣ አንድ አገር የውጭ ዕዳው ከጠቅላላ የሀገር ውስጥ ምርት 40 በመቶ በላይ ከሆነ ከአደጋው ምልክት በላይ ይሄዳል።

"የስሪላንካ የብሔራዊ የትምህርት ኮሚሽን አማካሪ ሳሚታ ሄቲጌ በሲሎን ቱዴይ ላይ በሰጡት አስተያየት "የብሪታንያ የሎጂስቲክስ እና የመርከብ ማዕከል በመሆን የBRI ጥቅሞችን ለማግኘት የመቻሏ አቅም በጣም ጎላ ተደርጎ ተገልጿል" ሲሉ ጽፈዋል።